Pijnverlichting
Pijn bij de bevalling is een natuurlijk verschijnsel. Iedereen ervaart deze pijn anders en vaak helpt het als je zo goed mogelijk kan ontspannen. Meer uitleg over hoe met pijn tijdens de bevalling om te gaan bespreken we met 31 weken.
Het is ook fijn om de pijn die je ervaart beter te begrijpen. Normaalgesproken is pijn een signaal dat er iets niet goed gaat in je lichaam, wat je moet oplossen. Pijn bij de bevalling is nuttige pijn, het heeft een aantal functies waaronder ervoor zorgen dat je je op je lichaam focust. Het begrijpen dat bevalpijn een ander soort pijn is, kan helpen bij het omgaan met de pijn.
Natuurlijke pijnverlichting
Veel vrouwen ervaren verlichting met natuurlijke of lichamelijke technieken. Ze helpen je lichaam ontspannen, maken het hormoon oxytocine vrij (dat de bevalling bevordert), en geven je vaak net dat beetje ruimte om de weeën beter op te vangen. Wanneer je lichaam zelf weeën aanmaakt, zorgt dit ook voor een lichaamseigen pijnstiller.
Houdingswisselingen
Door regelmatig van houding te wisselen, kun je beter omgaan met de weeën. Denk aan bewegen, staan, wiegen, hurken, leunen op een partner of op een bal. Het helpt je baby goed in te dalen én kan de pijn verlichten.
Warmte
Warmte ontspant. Een warme douche, een kruik op je onderrug of een warm bad kan de intensiteit van de pijn verminderen en zorgt voor rust in je lijf. Een bad of douche helpt vaak ook om in je ‘bubble’ te raken.
Geboortekam
Een geboortekam is een klein, simpel hulpmiddel dat je in je hand houdt tijdens een wee. Door de druk op specifieke punten in je hand (acupressuur), wordt de pijnprikkel deels omgeleid. Veel vrouwen ervaren het als een krachtige manier om grip te houden op de prikkels van de weeën.
TENS-apparaat
TENS staat voor Transcutane Elektrische Neuro Stimulatie. Via elektroden op je onderrug geeft het apparaat kleine stroomprikkels af, die de prikkels richting je hersenen verminderen. Je bedient het apparaat zelf en hebt dus controle over de intensiteit. TENS kun je thuis of in het ziekenhuis gebruiken – we leggen je graag uit hoe.
Aromatherapie
Geuren kunnen veel invloed hebben op hoe je je voelt. Rustgevende geuren zoals lavendel, mandarijn of roos kunnen helpen om te ontspannen en spanning te verminderen tijdens de bevalling. Aromatherapie kan bijdragen aan een gevoel van veiligheid en rust, wat de aanmaak van oxytocine ondersteunt.
De omgeving
Een fijne, rustige omgeving helpt je om beter in je eigen bevalritme te komen. Gedimd licht, weinig prikkels, vertrouwde muziek of juist stilte kunnen ervoor zorgen dat je je veilig voelt en makkelijker ontspant. Hoe veiliger en comfortabeler jij je voelt, hoe beter je lichaam de bevalling kan laten verlopen. Ook in het ziekenhuis kijken we samen hoe we de ruimte zo prettig mogelijk kunnen maken.
Massage en aanraking
Massage kan veel verlichting geven tijdens de weeën. Denk aan stevige druk op de onderrug, zachte aanrakingen, of het masseren van schouders en benen tussen de weeën door. Aanraking stimuleert de aanmaak van endorfines — lichaamseigen pijnstillers — en helpt spanning los te laten.
Steun van je partner of begeleider
De aanwezigheid van een vertrouwd persoon kan een groot verschil maken. Emotionele steun, aanmoediging en praktische hulp zorgen ervoor dat je je gedragen en veilig voelt. Je partner of begeleider kan helpen met ademhaling, massage, houdingswisselingen of simpelweg door rustig bij je te zijn.
Het verschilt per persoon wat het beste werkt bij bevallingspijn. Pas tijdens de bevalling zul je echt weten wat je nodig hebt. Het is ook een kwestie van uitproberen. Ga naar www.deverloskundige.nl/themas/bevallen/bevallingspijn-zo-kan-je-ermee-omgaan om hier meer over te lezen.
Mogelijkheden van medicamenteuze pijnstilling
- Relivopan
Lachgas (Relivopan®) is een mengsel van 50% distikstofoxide (lachgas) en 50% zuurstof. Het gas heeft een pijnstillende werking, kan snel worden ingezet en werkt meteen. Het heeft geen nadelige effecten op de gezondheid en is veilig voor zowel moeder als kind. Hierdoor mogen wij, vlk Mama2B dit aan je geven in het Amphia ziekenhuis.
Ook kan de Relivopan angst verlagend werken en kan dus een goed middel zijn voor vrouwen die moeilijk kunnen ontspannen tijdens de bevalling vanwege angst.
Je geeft jezelf alleen tijdens een wee lachgas via een mond/neusmasker. Je doet een kapje over je neus en mond, hangt een kinmasker om en ademt het gas in. - Remifentanil
Remifentanil is een medicijn dat op elk tijdstip in ons ziekenhuis gegeven kan worden voor pijnstilling. Het middel is niet officieel geregistreerd als pijnstilling. Als je voor dit middel in aanmerking komt, dan ontvang je uitgebreide informatie over de voor- en nadelen. Uit onderzoek blijkt dat het voor jou en je baby veilig is.
Je krijgt continu een vastgestelde hoeveelheid Remifentanil via een infuus. Daarnaast kunt je zelf een extra hoeveelheid toedienen als dit nodig is, door middel van een “doseringsknopje”. De hoeveelheid die je zelf extra toedient bepaal je zelf, maar binnen grenzen die vooraf zijn ingesteld. Dit voorkomt een overdosis. Een verpleegkundige verricht extra controles tijdens de toediening van Remifentanil. Door middel van een automatische monitor, wordt het zuurstofgehalte in het bloed, bloeddruk en pols in de gaten gehouden. Daarnaast controleren we de harttonen van je kind door middel van een CTG (cardiotocogram). Als blijkt dat het zuurstofgehalte lager is dan normaal, dan krijg je mogelijk extra zuurstof. Door deze controles kan een 1e lijns verloskundige deze pijnstilling niet toepassen. - De ruggenprik (epidurale pijnbestrijding)
Tijdens de bevalling is de beste pijnstilling de ruggenprik. Je kunt 24 uur per dag een ruggenprik krijgen. De ruggenprik wordt gegeven door een anesthesioloog en hij/ zij moet wel beschikbaar zijn. Bij de ruggenprik spuit de anesthesioloog via een dun slangetje (katheter) verdovingsvloeistof in de ruimte tussen de ruggenwervels: de epidurale ruimte. Hier lopen zenuwen die pijnprikkels van de baarmoeder en de bekkenbodem vervoeren. Als deze zenuwen worden uitgeschakeld, voel je de pijn van de weeën niet meer.
Behalve pijnzenuwen lopen in deze ruimte ook zenuwen die de spieren in het onderlichaam aansturen. Na een ruggenprik kan dus ook de spierkracht in de benen tijdelijk afnemen; bovendien krijg je minder gevoel in de benen en onderbuik.